Postępowanie nakazowe i upominawcze – sposób na szybkie odzyskanie należności firmy?

Odzyskiwanie należności od kontrahentów to jedno z największych wyzwań dla przedsiębiorców. Na szczęście polskie prawo przewiduje procedury, które pozwalają na szybkie uzyskanie nakazu zapłaty – postępowanie nakazowe i upominawcze. Jak z nich skorzystać i kiedy warto to zrobić?

Dlaczego czas ma znaczenie?

W dochodzeniu należności przez przedsiębiorców liczy się przede wszystkim czas. Jeśli postępowanie trwa zbyt długo, a od uzyskania prawomocnego orzeczenia do jego wyegzekwowania mija kolejny okres, odzyskanie pieniędzy może nie mieć już większego znaczenia biznesowego. Dlatego warto znać narzędzia, które pozwalają na szybkie uzyskanie nakazu zapłaty.

Czym jest postępowanie nakazowe?

Zgodnie z art. 484(1) kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.), sąd wydaje nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym na wniosek powoda zgłoszony w pozwie. Sąd nie wszczyna tego postępowania z urzędu – to powód musi złożyć odpowiedni wniosek i spełnić określone przesłanki.

Kiedy sąd wyda nakaz zapłaty?

Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym może zostać wydany, gdy fakty uzasadniające roszczenie są udowodnione dołączonym do pozwu:

• dokumentem urzędowym,
• zaakceptowanym przez dłużnika rachunkiem,
• wezwaniem do zapłaty i pisemnym oświadczeniem dłużnika o uznaniu długu.

Ponadto nakaz zapłaty jest wydawany:

• przeciwko zobowiązanemu z weksla lub czeku należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść nie budzą wątpliwości,
• na podstawie umowy, dowodu spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego, dowodu doręczenia faktury lub rachunku, jeśli powód dochodzi należności pieniężnych w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.

Szybkość postępowania

Sąd powinien rozpoznać wniosek o wydanie nakazu zapłaty w ciągu dwóch miesięcy od wniesienia pozwu. Nakaz zapłaty jest od razu tytułem zabezpieczenia, który można wykonać bez nadawania klauzuli wykonalności.

Kiedy warto skorzystać z postępowania upominawczego?

Postępowanie upominawcze jest bardzo podobne do nakazowego – również tutaj chodzi o wydanie nakazu zapłaty. Różnica polega na tym, że sąd samodzielnie bada, czy zachodzą przesłanki do wydania nakazu, bez wniosku powoda.

Kiedy sąd nie wyda nakazu zapłaty?

Nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym nie zostanie wydany, gdy:

• roszczenie jest oczywiście bezzasadne,
• twierdzenia co do faktów budzą wątpliwość,
• zaspokojenie roszczenia zależy od świadczenia wzajemnego.

Sąd zawsze analizuje sprawę i dokumenty, w tym sam pozew.

Co dalej po wydaniu nakazu zapłaty?

Nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym lub upominawczym zamyka sprawę tylko wtedy, gdy pozwany nie wniesie sprzeciwu. Jeśli pozwany zaskarży nakaz, sprawa będzie rozpatrywana na zasadach ogólnych.

Podsumowanie

Postępowanie nakazowe i upominawcze to skuteczne narzędzia dla przedsiębiorców, którzy chcą szybko odzyskać swoje należności. Warto znać warunki i procedury, by sprawnie z nich korzystać i zwiększyć szanse na szybkie odzyskanie pieniędzy.

Masz pytania dotyczące dochodzenia należności? Skontaktuj się z naszą kancelarią – pomożemy wybrać najlepszą ścieżkę prawną.

r.pr. Aneta Arvati